Ny mpanompon'i Jehovah(Isa 49 :1-6)

Ny vakitenintsika anio (Is 49,1-6, Asa 13,22-26, Lk 1,57-66,80) dia mitondra antsika ho amin'ny fahaterahan'ny lehilahy iray antsoina hoe mpanompon'Andriamanitra izay tsy iza fa : Isaia, Jaona mpanao batisa ary Paoly. Fa ny horaisintsika amin’ny toriteny dia Isaia, mpanompon’i Jehovah.

Tamin'ny taonjato fahenina talohan’i Jesoa Kristy, dia niaina ilay fizahan-toetra mahatsiravina ny vahoakan’Isiraely, tamin’ny fanaovan’ny tafik'i Nebokadnezara sesintany izay nandrava ny zava-drehetra izay nandalovan’izy ireo, ary ny ankamaroan'ireo nieren-doza dia nisafidy  ny hanao sesitany nandritra ny dimampolo taona.

Fanoharana ny amin'ny fanantenana (Marc 4, 26-34)

Ny fanoharana dia fampiasa matetika ao amin’ny Baiboly, samy ahitana izany avokoa na ao Testamenta Taloha na ao amin’ny Testamenta Vaovao. Ampiasain’ny mpanoratra mandrakariva izy rehefa te-hanao fampitaha amin’ny tontolo hita maso ( mpiandry ondry, mpamafy, mpanompo, ets…) sy ny tontolo tsy hita mason’Andriamanitra izy ireo. Amin’izany dia mikaroka ihany koa ny handrisihina ny amin’izay ho fanapahan-kevitry ny finoana izy ireo.

« Ity no ràko amin’ny fanekena izay alatsaka hamonjy ny maro » (anareo) (Mar 14 :24)

Amin'ny fiafaran'ny fotoan'ny Paska sy alohan'ny hanombohan'ny "fotoana mahazatra", ny litorjia dia manome antsika fety lehibe telo hankalazana ny Andriamanitsika : Pentekôty na fetin’ny Fanahy Masina, ny Trinité izay  manambara ny harenan’Andriamanitra, ary ny fetin’ny tena sy ny ràn’i Kristy, izay manasongadina ilay Andriamanitra tonga nofo, ilay Andriamanitra amintsika, araka ny teniny manao hoe : « Indro Izaho momba anareo mandrakariva mandra-pahatongan’ny fiafaran’ny fotoana » (Mat 28 :20).

 

NY VAVAKA FARANY NATAON’I JESOA HO AN’NY MPIANANY (Jao 17 :11-19)

 

1 – NY FIKASAN’ANDRIAMANITRA HO AN’NY OLOMBELONA

Ny maha- hafa ny Filazantsaran’i Jaona, mihoatra amin’ny an’i Matio sy Lioka dia izy tsy mba nanoratra ny Rainay izany any an-danitra, fa ny zavatra vakiantsika eto dia tena mitovitovy amin’izany ihany : « Ray masina ô, tehirizo ireo amin’ny anaranao izay nomenao Ahy » dia famerenana ny « Rainay izay any an-danitra, hohamasinina anie ny anaranao…. ». Ary ery amin’ny faramparan’ny texte : « Izaho tsy mangataka aminao mba hampiala azy amin’izao tontolo izao, fa ny mba hiaro azy amin’ny ratsy » dia famerenana ny hoe : «  Aza mitondra anay amin’ny fakam-panahy, fa manafaha anay amin’ny ratsy ». Momba ny fehezanteny hoe : « Hatao anie ny sitraponao » dia tsy voalaza eto kanefa tsy nisy afa-tsy io no tao an-tsain’i Jesosy. 

« …tahaka ny nanirahan’ny Ray Ahy no anirahako anareo kosa » (Jao 20 :21)

 

60 taona taorian’ny nahafatesany sy ny nitsanganan’I Jesoa Kristy tamin’ny maty no nanoratan’I Jaona ny Filazantsarany. 60 taona izay nivorian’ny Kristiana isaky ny Alahady mba hankalazany ny fanatrehan’I Kristy azy ireo. Ary ilay fihaonana “tamin’ny andro voalohany amin’ny herinandro” taorian’ny nitsanganany tamin’ny maty dia nitondra fifaliana, fiadanana ary fanomezana ny Fanahy Masina ho azy ireo ka averiny isaky ny Alahady.

Ny fifalian’ny Paska, ny fifaliana Kristiana dia tena fifaliana lalina. Tsy tahaka ny fifaliana iainantsika an-davanandro toy ny hoe nety ny natao, salama tsara ny vatana, manana vina maro ho tanterahina, manana tanjaka (vitalité), na hoe tsara sy mahafinaritra ny fifandraisana amin’ny fianakaviana na ny namana na ny mpiara-miasa. Ny fifalian’ny fitsanganana tamin’ny maty dia ny fifaliana izay tonga rehefa tsy nahomby izay nokasaina, amin’ny fahoriana,  amin’ny aretina, amin’ ny tebiteby, amin’ ny tahotra, amin’ny fikorontanan-tsaina. Izany hoe fifaliana niorina tamin’ny fahatokiana an’I Jesoa maty teo amin’ny hazo fijaliana ary nitsangana tamin’ny maty tamin’ny andron’ny Paska. Ary nentin’ny fifaliana niaraka taminy koa ny fiadanana lalim-paka.

 

Ianareo no sakaizako (Jao 15 :14a)


Ny Filazantsara androany dia hira noforonina hanomezam-boninahitra ny fitiavan’Andriamanitra sy ny fitiavana ny hafa. Manolotra no votoatin’ny hafany sy manankina amintsika ny didim-pananany Jesosy eto. Ny teny hoe fitiavana (mitia, sakaiza na namana) dia miverina in - 11 eto amin’ity an-dalana fohy ity. Mampiseho ny tenany ho modelin’ny fitiavana, eo amin’ny teniny sy ny fihetsiny faran’izay tsotra Jesosy eto.
« Ianareo no sakaizako », hoy Jesosy : izany no tena votoatin’ny fifandraisantsika amin’Andriamanitra. Satria isika no sakaizany dia manao izay ahazoantsika ny hevitra sy ny planan’Andriamanitra ho an’ny tontolontsika Izy. Manasa antsika Andriamanitra hanangana tontolo feno fiadanana, tontolo hisian’ny fahatakarana, tontolo hisian’ny famelan-keloka, tontolo hisian’ny fizarana, tontolo anjakan’ny fisaikaizana sy ny fitiavana. Ary izany dia manomboka ao anivon’ny fianakaviantsika izay ianaran’ny ankizy ny fahalemem-panahy, ny fandraisan’olona, ny famelana heloka, ny fandeferana, ny fanajana ny hafa, ny fitiavana an’Andriamanitra.

« Izay miray amiko dia mamoa be izy » (Jao 15 :5)

Ao amin’ny  « texte » androany dia miverina in-6 ao amin’ny an-dàlana vitsivitsy ny fomba fiteny hoe : « mamoa », izany hoe : mitondra voa. Ny voa entitsika fa tsy ny teny tsara lahatra no ahafantarana ny maha-mpianatra Kristy antsika : « Tsy izay rehetra manao amiko hoe : Tompoko, Tompoko, no hiditra amin’ny fanjakan’ny lanitra, fa izay manao ny sitrapon’ny Raiko Izay any an-danitra » (Mat 7 :21). Nozonin’i Jesosy ilay aviavy tsy nitondra voa fa raviny fotsiny. Nanameloka ilay mpanompo tsy ilaina izay nandevina ny talentany Izy. Nanome tsiny ny fariseo ho tsy nanao ny asan’ ny rain’izy ireo Abrahama Izy (Jao 8 :39, Mat 3 :9). « Ny voany no hahafantaranareo azy » (Mat 7 :16).

 

Ny Mpiandry tsara (Jao 10 :11-18)

Fantatsika tsara ny sarin’ny mpiandry tsara. Izy no miambina ny andian’ondry. Mety ho sarotra ny fomba fiainany sy ny asany. Rehefa eny amin’ny tanimbilona kisilasila (en pentes) sy hifindrafindran’ny ondry amin’ny fahavaratra dia tsy maintsy manara-maso tsara, tsy maintsy mitady ny ondry very, mitsabo ny maratra. Asa sarotra izany, indrindra rehefa ratsy ny toetr’andro Efa hitan’i Jesosy daholo izany rehetra izany tany amin’ny taniny any Palestine. Mankahery antsika amin’ny hevitra Izy fa tsy mora ny asan’ny mpiandry ondry.

« Izaho no Mpiandry tsara » hoy Kristy amintsika. Rehefa mamamky ny Filazantsara isika dia mahita fa ady isan’andro ny fiainany. Tsy maintsy miatrika ireo mpaminany sandoka, ireo fariseo, ireo mpanora-dalàna Izy. Manarak’izany, ao koa ireo mpi anatra izay manana fahasahiranana amin’ny tsy fahatkarana izay ampianarina, ny marary izay tsy maintsy sitraniny, ireo itoeran’ny demonia izay mandà sy mamelively azy. Tamin’ny fotoanan’ny fijaliany, tao ny fandaozan’ny Ray Azy irery tao amin’ny sahan’Oliva, ny fandavan’i Petera Azy, ny orok’i Jodasy. Nandritra ny ministère-ny dia niatrika ny tsifinoana, ny filazana lainga sy ny famelezana amin’ny lafiny maro.

 

Dia nanokatra ny sain’izy ireo ny Tompo hahalala ny Soratra Masina (Lio 24 :45)

Ity andininy ao amin’ny Filazantsaran’i Lioka ity dia tohin’ny fitantarana lehibe nataon’ireo mpianatra tany Emaosy, izay efa nahitantsika teny mitovy amin’izany ihany dia momba ny fahalalana ny Soratra Masina. « Nohazavainy tamin’izay ireo izay mahakasika Azy ao amin’n Soratra Masina ». Noho izany, ny toko farany amin’ny Filazantsaran’i Lioka dia manindry ny maha-zava-dehibe ny Soratra Masina izay manazava ny fikasana lehiben’Andriamanitra. Ary Jesosy mihitsy amin’ny alàlan’ny Fanahiny no manokatra ny fo sy sain’ny mpianany, mba hahafahan’izy ireo mamantatra ny fikasan’Andriamanitra eo amin’ny fiainan’ny olona sy ny fiainan’izy ireo manokana.

Izay nataon’i Jesosy tamin’ny mpianany, dia tohizany hatao amin’ny Fiangonany sy amintsika tsirairay. Manohy ny fisehoany amintsika Jesosy, ary manohy ny fiarahany amintsika eny an-dàlana Izy. Ny tenin’ny Filazantsara izay nanokafana ny texte izay novakiantsika dia hoe : « Nitsangana teo afovoan’izy ireo Izy », dia tanteraka ato amin’ny fanompoam-pivavahana ataontsika amin’ity anio ity. Fa miseho koa ihany koa ny fisian’i Jesosy  rehefa misy kristiana vitsivitsy mihaona ao amin’ny finoana: « Fa na aiza na aiza no iangonan’ny roa na telo amin’ny anarako, dia eo afovoany Aho » (Mat 18 :20). Ambonin’izany ihany koa dia manome antoka ny fisiany eo akaikintsika isan’andro Izy : « Ary indro Izaho momba anareo mandrakariva ambaram-patongan’ny fahataperan’izao tontolo izao » (Mat 28 :20).

 

« Aza talanjona mitady an’i Jesosy avy Nazareta, Izay nohomboana tamin’ny hazo fijaliana, ianareo ; efanitsanga Izy, tsy ato Izy… » (Mar 16 :6)

Tao aorianan’ny 2000 taona nisian’ny  Kristianisma, raha mankalaza ny fety lehiben’ny Paska isika ankehitriny dia satria nisy rohy (chaine) tsy tapaka nataon’ny mpino nampita ity finoana feno fanantenana ny fitsanganan’i Kristy tamin’ny maty ity. Hoy Paoly ao amin’ny taratasy voalohany nosoratany ho an’ny Korintiana : « Fa natolotro anareo ho isan’ny zavatra voalohany indrindra ilay noraisiko dia izao : Kristy maty noho ny fahotantsika araka ny Soratra Masina, dia nalevina, ary natsangana tamin’ny andro fahatelo araka ny Soratra Masina ; ary niseho tamin’i Petera Izy, dia vao tamin’ny roa ambin’ny folo lahy koa. Rehefa afaka izany, dia niseho tamin’ny rahalahy tsy omby diman-jato Izy ; ny ankamaroan’ireny dia mbola velona mandraka ankehitriny, fa ny sasany efa nodi-mandry. Rehefa afaka izany, dia niseho tamin’i Jakoba Izy dia tamin’ny Apostoly rehetra. Ary faran’izy rehetra izaho, izay toy ny tsy tonga volana aza, dia nisehoany koa ».

 

« Mba te-hahita an’i Jesosy izahay » (Jao 12 :20-33)

 

Vao avy nanao fandraisana manetriketrika an’i Jesosy ny vahoaka tao Jerosalema. Manomboka manala fotsiny ny sampan-drofia vaventy izay natsanagany ny olona. Any amin’ny fanantenana sy ny fety ny « ambiance ».

Gagan’ity fientanam-bahoaka ity, ireo  Grika sasantsasany, izay vahiny efa tena mpivavaka amin’Andriamanitra marina, tonga tany Jerosalema mba hankalaza ny fetin’ny Paska, izay efa tena antomotra tokoa,  ka nangataka ny mba hahita an’i Jesosy manokana.

Tonga tany amin’i Filipo, izay mitondra anarana Grika, toy ireo mpiray tanidrazana aminy marobe monina any Betsaida, any avaratry ny farihy izy ireo. Nifanazava tamin’ny teny grika tamin’ny Apostoly izy ireo, ary ity farany kosa, taitra noho ny fangatahan’ireto grika ireto hahita an’i Jesosy, ka niteny izany tamin’i Andrea aloha, izay efa niaraka taminy nandritra ny fampitomboana ny mofo. Ireo mpianatra roalahy ireo no nampita tamin’i Jesosy ny fangatahan’ireo Grika, ary hafahafa sy tsy nampoizina ny valin-tenin’i Jesosy : « Tonga ny fotoana hankalazana ny Zanak’olona »

 

« Fa toy izao no nitiavan’Andriamanitra izao tontolo izao, nomeny ny Zanany lahitokana » (Jao 3 :16)

 Misy teo amin’ny tantara ireo fotoana izay tena manana ny lanjany ara-pivavahana sy ara-maha-olona. Anisan’ny iray amin’ireny fotoana ireny ny fihaonan’i Jesosy sy Nikodemosy. Nasehon’i Kristy tamin’ity fariseo izay mitady fahamarinana ity fa « Tian’Andriamanitra loatra izao tontolo izao, nomeny ny zanany lahitokana, mba tsy ho faty izay mino Azy fa hanana fiainana mandrakizay ».

Tian’Andriamanitra ny tontolontsika, tia antsika Izy na dia eo aza ny herisetrantsika, ny tsy fahamarinantsika, ny fahalementsika, ny fahotantsika. « Fa Andriamanitra tsy naniraka ny Zanaka ho amin’izao tontolo izao hanameloka izao tontolo izao, fa mba hamonjeny izao tontolo izao »

 

« Ity no Zanako malalako, Izy no henoy”! (Mar 9 : 7)

 

Eto amin’ity teksa fiovan-tarehy ity no itantran’I Marka amintsika fa nitondra an’I Petera, Jakoba ary Jaona manokana Jesosy hihataka ho any an-tendrombohitra avo. Ary dia niova tarehy teo imason’izy ireo Izy.

Andro vitsivitsy talohan’izao dia efa nambarany tamin’ny mpianany fa handeha hiakatra any Jerosalema Izy ka holavin’ny loholona sy ny lohan’ny mpisorona mbamin’ny mpanora-dalàna, ka hijaly mafy ary hovonoina. Androany anefa, amin’ny alalan’ny fifandraisany amin’ny Rainy, izany lalan’ny fahoriana sy ny fahamaizinana izany dia mihamazava, miha-mamirapiratra. Izany hoe: tsy maintsy mandalo amin’ny fahoriana vao tonga amin’ny famirapiratana. Tsy ny fahafatesana no tompon’ny teny farany fa ny fandresena mamirapiratra amin’ny alalan’ny fitsanganana amin’ny maty. Mahery noho ny fahafatesana ny fitiavana.  Koa amin’I Jesoa ny fahoriana sy ny fahafatesany dia lalan’ny fahafahana izay mitarika ho amin’ny fitsanganana amin’ny maty.